దోహా
శ్రీ గురు చరణ సరోజ రజ నిజమన ముకుర సుధారి ।
వరణౌ రఘువర విమలయశ జో దాయక ఫలచారి ॥
బుద్ధిహీన తనుజానికై సుమిరౌ పవన కుమార ।
బల బుద్ధి విద్యా దేహు మోహి హరహు కలేశ వికార ॥

ధ్యానం
గోష్పదీకృత వారాశిం మశకీకృత రాక్షసమ్ ।
రామాయణ మహామాలా రత్నం వందే-(అ)నిలాత్మజమ్ ॥
యత్ర యత్ర రఘునాథ కీర్తనం తత్ర తత్ర కృతమస్తకాంజలిమ్ ।
భాష్పవారి పరిపూర్ణ లోచనం మారుతిం నమత రాక్షసాంతకమ్ ॥

చౌపాఈ
జయ హనుమాన జ్ఞాన గుణ సాగర ।
జయ కపీశ తిహు లోక ఉజాగర ॥ 1 ॥

రామదూత అతులిత బలధామా ।
అంజని పుత్ర పవనసుత నామా ॥ 2 ॥

మహావీర విక్రమ బజరంగీ ।
కుమతి నివార సుమతి కే సంగీ ॥3 ॥

కంచన వరణ విరాజ సువేశా ।
కానన కుండల కుంచిత కేశా ॥ 4 ॥

హాథవజ్ర ఔ ధ్వజా విరాజై ।
కాంథే మూంజ జనేవూ సాజై ॥ 5॥

శంకర సువన కేసరీ నందన ।
తేజ ప్రతాప మహాజగ వందన ॥ 6 ॥

విద్యావాన గుణీ అతి చాతుర ।
రామ కాజ కరివే కో ఆతుర ॥ 7 ॥

ప్రభు చరిత్ర సునివే కో రసియా ।
రామలఖన సీతా మన బసియా ॥ 8॥

సూక్ష్మ రూపధరి సియహి దిఖావా ।
వికట రూపధరి లంక జలావా ॥ 9 ॥

భీమ రూపధరి అసుర సంహారే ।
రామచంద్ర కే కాజ సంవారే ॥ 10 ॥

లాయ సంజీవన లఖన జియాయే ।
శ్రీ రఘువీర హరషి ఉరలాయే ॥ 11 ॥

రఘుపతి కీన్హీ బహుత బడాయీ ।
తుమ మమ ప్రియ భరత సమ భాయీ ॥ 12 ॥

సహస్ర వదన తుమ్హరో యశగావై ।
అస కహి శ్రీపతి కంఠ లగావై ॥ 13 ॥

సనకాదిక బ్రహ్మాది మునీశా ।
నారద శారద సహిత అహీశా ॥ 14 ॥

యమ కుబేర దిగపాల జహాం తే ।
కవి కోవిద కహి సకే కహాం తే ॥ 15 ॥

తుమ ఉపకార సుగ్రీవహి కీన్హా ।
రామ మిలాయ రాజపద దీన్హా ॥ 16 ॥

తుమ్హరో మంత్ర విభీషణ మానా ।
లంకేశ్వర భయే సబ జగ జానా ॥ 17 ॥

యుగ సహస్ర యోజన పర భానూ ।
లీల్యో తాహి మధుర ఫల జానూ ॥ 18 ॥

ప్రభు ముద్రికా మేలి ముఖ మాహీ ।
జలధి లాంఘి గయే అచరజ నాహీ ॥ 19 ॥

దుర్గమ కాజ జగత కే జేతే ।
సుగమ అనుగ్రహ తుమ్హరే తేతే ॥ 20 ॥

రామ దుఆరే తుమ రఖవారే ।
హోత న ఆజ్ఞా బిను పైసారే ॥ 21 ॥

సబ సుఖ లహై తుమ్హారీ శరణా ।
తుమ రక్షక కాహూ కో డర నా ॥ 22 ॥

ఆపన తేజ సమ్హారో ఆపై ।
తీనోం లోక హాంక తే కాంపై ॥ 23 ॥

భూత పిశాచ నికట నహి ఆవై ।
మహవీర జబ నామ సునావై ॥ 24 ॥

నాసై రోగ హరై సబ పీరా ।
జపత నిరంతర హనుమత వీరా ॥ 25 ॥

సంకట సే హనుమాన ఛుడావై ।
మన క్రమ వచన ధ్యాన జో లావై ॥ 26 ॥

సబ పర రామ తపస్వీ రాజా ।
తినకే కాజ సకల తుమ సాజా ॥ 27 ॥

ఔర మనోరధ జో కోయి లావై ।
తాసు అమిత జీవన ఫల పావై ॥ 28 ॥

చారో యుగ ప్రతాప తుమ్హారా ।
హై ప్రసిద్ధ జగత ఉజియారా ॥ 29 ॥

సాధు సంత కే తుమ రఖవారే ।
అసుర నికందన రామ దులారే ॥ 30 ॥

అష్ఠసిద్ధి నవ నిధి కే దాతా ।
అస వర దీన్హ జానకీ మాతా ॥ 31 ॥

రామ రసాయన తుమ్హారే పాసా ।
సదా రహో రఘుపతి కే దాసా ॥ 32 ॥

తుమ్హరే భజన రామకో పావై ।
జన్మ జన్మ కే దుఖ బిసరావై ॥ 33 ॥

అంత కాల రఘుపతి పురజాయీ ।
జహాం జన్మ హరిభక్త కహాయీ ॥ 34 ॥

ఔర దేవతా చిత్త న ధరయీ ।
హనుమత సేయి సర్వ సుఖ కరయీ ॥ 35 ॥

సంకట క(హ)టై మిటై సబ పీరా ।
జో సుమిరై హనుమత బల వీరా ॥ 36 ॥

జై జై జై హనుమాన గోసాయీ ।
కృపా కరహు గురుదేవ కీ నాయీ ॥ 37 ॥

జో శత వార పాఠ కర కోయీ ।
ఛూటహి బంది మహా సుఖ హోయీ ॥ 38 ॥

జో యహ పడై హనుమాన చాలీసా ।
హోయ సిద్ధి సాఖీ గౌరీశా ॥ 39 ॥

తులసీదాస సదా హరి చేరా ।
కీజై నాథ హృదయ మహ డేరా ॥ 40 ॥

దోహా
పవన తనయ సంకట హరణ - మంగళ మూరతి రూప్ ।
రామ లఖన సీతా సహిత - హృదయ బసహు సురభూప్ ॥
సియావర రామచంద్రకీ జయ ।
పవనసుత హనుమానకీ జయ ।
బోలో భాయీ సబ సంతనకీ జయ ।

అర్థం
1. "శ్రీ గురు చరణ్ సరోజ్ రాజ్": ఈ శ్లోకం హనుమంతుని గురువు (గురువు)కి ఆహ్వానం మరియు ప్రార్థనను ప్రారంభించడానికి అతని ఆశీర్వాదాన్ని కోరుకుంటుంది.
2. "జై హనుమాన్ జ్ఞాన గుణ సాగర్": ఈ పదబంధం హనుమంతుడిని జ్ఞానం మరియు సద్గుణాల మహాసముద్రంగా కీర్తిస్తుంది.
3. "జై కపిస్ తిహున్ లోక్ ఉజాగర్": ఈ శ్లోకం హనుమంతుడిని మూడు లోకాలను (స్వర్గం, భూమి మరియు పాతాళం) ప్రకాశించేదిగా మరియు వానర సైన్యానికి నాయకుడిగా వర్ణిస్తుంది.
4. "రామ్ దూత్ అతులిత్ బల్ ధామా": ఈ పదబంధం అంటే హనుమంతుడు శ్రీరాముని దూత, మరియు సాటిలేని బలం మరియు శక్తిని కలిగి ఉంటాడు.
5. "అంజనీ పుత్ర పవనసుత్ నమ": ఈ శ్లోకం హనుమంతుడిని అంజనా కుమారుడిగా మరియు వాయుదేవుని (పవన) అవతారంగా సూచిస్తుంది.
6. "మహావీర్ విక్రమ్ బజరంగి": ఈ పదబంధం హనుమంతుడిని గొప్ప యోధుడు, ధైర్యవంతుడు మరియు పిడుగు (బజరంగ్) వంటి శక్తివంతుడిగా వర్ణిస్తుంది.
7. "కుమతి నివార్ సుమతీ కే సంగీ": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు అజ్ఞానాన్ని తొలగించి మనలను జ్ఞానమార్గం వైపు నడిపిస్తాడని.
8. "కాంచన్ వరన్ విరాజ్ సుబేస": ఈ పదబంధం హనుమంతుని బంగారు రంగు మరియు అద్భుతమైన రూపాన్ని స్తుతిస్తుంది.
9. "కనన్ కుండల్ కుంచిత్ కేస": ఈ శ్లోకం హనుమంతుని అందమైన కేశాలను, పూలు మరియు ఆభరణాలతో అలంకరించబడిందని వివరిస్తుంది.
10. "హత్ వజ్ర ఔర్ ధువజే విరాజే": ఈ పదబంధం హనుమంతుడు తన చేతుల్లో పిడుగు (వజ్ర) మరియు జెండా (ధువజే) పట్టుకున్నాడని సూచిస్తుంది.
11. "కంధే మూంజ్ జానేఉ సాజే": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు తన భుజంపై పవిత్రమైన దారాన్ని (జానేవు) ధరించాడని అర్థం.
12. "శంకర్ సువన్ కేసరి నందన్": ఈ పదబంధం హనుమంతుడిని కేసరి కుమారునిగా వర్ణిస్తుంది మరియు ఆయనను దైవిక శక్తి స్వరూపిణిగా కీర్తిస్తుంది.
13. "తేజ్ ప్రతాప్ మహా జగ్ వందన్": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుని తేజస్సు మరియు తేజస్సు ప్రపంచవ్యాప్తంగా పూజించబడుతున్నాయి.
14. "విద్యవాన్ గుని అతి చతుర్": ఈ పదబంధం హనుమంతుడిని గొప్ప జ్ఞానాన్ని కలిగి ఉన్న జ్ఞాని మరియు సద్గుణ దేవతగా కీర్తిస్తుంది.
15. "రామ్ కాజ్ కరీబే కో ఆతుర్": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు ఎల్లవేళలా రాముడికి సేవ చేయడానికి ఉత్సాహంగా ఉంటాడని అర్థం.
16. "ప్రభు చరిత్ర సునిబే కో రసియా": ఈ పదబంధం హనుమంతుడు శ్రీరాముని దివ్య కథను వినడం పట్ల ప్రేమను సూచిస్తుంది.
17. "రామ్ లఖన్ సీతా మాన్ బసియా": ఈ శ్లోకం అంటే శ్రీరాముడు, అతని సోదరుడు లక్ష్మణుడు మరియు అతని భార్య సీత హృదయాలలో హనుమంతుడు ఎల్లప్పుడూ ఉంటాడని అర్థం.
18. "సూక్ష్మ రూప్ ధరి సియాహి దిఖావా": ఈ పదబంధం హనుమంతుడు ఒక సూక్ష్మ రూపాన్ని తీసుకొని సీత ముందు కనిపించే సామర్థ్యాన్ని వివరిస్తుంది.
19. "వికట్ రూప్ ధరి లాంక్ జరావా": ఈ శ్లోకం హనుమంతుని భయంకరమైన రూపాన్ని సూచిస్తుంది, అతను లంకా నగరాన్ని దహనం చేస్తున్నప్పుడు ఊహించాడు.
20. "భీమ రూప్ ధరి అసుర్ సంహారే": ఈ పదానికి అర్థం హనుమంతుడు రాక్షసులను సంహరించడానికి శక్తివంతమైన రూపాన్ని తీసుకున్నాడు.
21. "రామచంద్ర కే కాజ్ సంవారే": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు శ్రీరాముడు తనకు అప్పగించిన అన్ని పనులను అత్యంత భక్తితో మరియు సమర్థతతో నిర్వహించాడని అర్థం.
22. "లయే సజీవన్ లఖన్ జియాయే": ఈ పదం లక్ష్మణుడి ప్రాణాలను రక్షించడానికి హనుమంతుడు హిమాలయాల నుండి ప్రాణాలను రక్షించే మూలికను తీసుకురావడాన్ని సూచిస్తుంది.
23. "శ్రీ రఘువీర్ హరషి ఉర్ లయే": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు శ్రీరాముని హృదయానికి ఆనందాన్ని మరియు ఆనందాన్ని కలిగించాడని అర్థం.
24. "రఘుపతి కిన్హి బహుత్ బదాయి": ఈ వాక్యం శ్రీరాముడిని రఘు వంశానికి రాజుగా కీర్తిస్తుంది మరియు అతని గొప్పతనాన్ని వివరిస్తుంది.
25. "తుమ్ మమ ప్రియ భరత్ సం భాయ్": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు శ్రీరాముని తమ్ముడు భరతుడికి ప్రీతిపాత్రుడు.
26. "సహస్ బదన్ తుమ్హారో జస్ గావే": ఈ పదబంధం హనుమంతుని వెయ్యి చేతుల రూపాన్ని సూచిస్తుంది, దీనిని చాలా మంది ప్రశంసించారు.
27. "అస కహీ శ్రీపతి కాంత్ లగావే": ఈ శ్లోకం అంటే రాముడు హనుమంతుడిని ప్రేమతో మరియు వాత్సల్యంతో ఆలింగనం చేసుకున్నాడని అర్థం.
28. "సనకాదిక్ బ్రహ్మాది మునీసా": ఈ పదబంధం హనుమంతుడిని యుగయుగాలుగా స్తుతించిన ఋషులు మరియు సాధువులను సూచిస్తుంది.
29. "నారద్ సరద్ సాహిత్ అహీసా": ఈ శ్లోకం అంటే నారదుడు మరియు సరస్వతి వంటి దేవతలు కూడా హనుమంతుడిని స్తుతిస్తారని అర్థం.
30. "యం కుబేర్ దిగ్పాల్ జహాన్ తే": ఈ పదబంధం హనుమంతుని రక్షణలో ఉన్న యమ, కుబేరుడు మరియు దిక్కుల సంరక్షకుల వంటి దేవతలను సూచిస్తుంది.
31. "కవి కోవిద్ కహి సకే కహన్ తే": ఈ శ్లోకం అంటే గొప్ప కవులు మరియు పండితులు కూడా హనుమంతుని మహిమను పూర్తిగా వర్ణించలేరని అర్థం.
32. "తుమ్ ఉపకార్ సుగ్రీవహిన్ కీన్హా": ఈ పదబంధం హనుమంతుడు శ్రీరాముని మిత్రుడైన సుగ్రీవుడికి సహాయం చేయడాన్ని సూచిస్తుంది.
33. "రామ మిలయే రాజ్‌పద్ దీన్హ": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు రాముడు తన సింహాసనాన్ని తిరిగి పొందేందుకు సహాయం చేసాడు.
34. "తుమ్హారో మంత్ర విభీషణ మాన": ఈ పదబంధం హనుమంతుని సలహాను రాక్షస రాజు రావణుడి సోదరుడు విభీషణుడు అనుసరించడాన్ని సూచిస్తుంది.
35. "లంకేశ్వర్ భయే సబ్ జగ్ జానా": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు లంకా రాజైన రావణుడిని ఓడించి ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి చెందాడని.
36. "జగ్ సహస్త్ర జోజన్ పర్ భాను": ఈ పదబంధం హనుమ్‌ను సూచిస్తుంది
37. "లీల్యో తాహి మధుర్ ఫల్ జాను": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు సీత తనకు సమర్పించిన మధురమైన ఫలాన్ని సేవించాడని అర్థం.
38. "ప్రభు ముద్రికా మేలి ముఖ్ మహీ": ఈ పదబంధం హనుమంతుడు శ్రీరాముని ఉంగరాన్ని స్వీకరించడాన్ని గుర్తింపు చిహ్నంగా సూచిస్తుంది.
39. "జలధి లంఘీ గయే ఆచారజ్ నహీ": ఈ శ్లోకం అంటే హనుమంతుడు మహాసముద్రం మీదుగా దూకి, ఒక అద్భుతం చేసాడు.
40. "దుర్గాం కాజ్ జగత్ కే జేతే": ఈ పదబంధం అంటే హనుమంతుడు ప్రపంచంలోని అత్యంత కష్టమైన పనులను కూడా సాధించగలడని అర్థం.
మొత్తంమీద, హనుమాన్ చాలీసా ఒక అందమైన మరియు శక్తివంతమైన శ్లోకం, ఇది హనుమంతుని సద్గుణాలను కీర్తిస్తుంది మరియు వారి జీవితాల్లో ఆయన ఆశీర్వాదాలు మరియు మార్గదర్శకత్వం కోసం భక్తులను ప్రేరేపిస్తుంది.